Waar is het risico? 

Een rendement van 20% per jaar met weinig risico, wie wil dat niet? Zeker als de aanbieder ook nog spreekt over zekerheid, garanties of een bewezen strategie. Het klinkt bijna als de ideale belegging, helaas is dat in de praktijk vaak niet zo mooi als voorgesteld. 

Bij beleggen bestaat er een sterke relatie tussen rendement en risico. Wie meer rendement wil behalen, zal normaal gesproken meer risico moeten accepteren. Een belegging die een uitzonderlijk hoog rendement belooft zonder dat daar zichtbaar risico tegenover staat, verdient daarom juist extra aandacht. 

De belangrijkste vraag is dan ook niet hoeveel rendement wordt beloofd, maar waar dat rendement vandaan komt en welk risico u daarvoor neemt. 

Een rendement dat niet bestaat 

Soms is het risico niet verborgen, maar bestaat de belegging zelf nauwelijks of helemaal niet. Madoff, een hedge fonds beheert door Madoff waar een piramidespel-achtig soort bedrog heeft plaatsgevonden, is daar het bekendste voorbeeld van. Maar ook nu gebeurt dit nog steeds. 

Recent rolde de politie een internationale organisatie op met ongeveer 700 medewerkers die zich voordeden als financieel adviseur. Slachtoffers begonnen met een klein bedrag en zagen in een online omgeving hun beleggingen in waarde stijgen. Volgens de politie werd er in werkelijkheid helemaal niets belegd. 

De organisatie zou wereldwijd tienduizenden slachtoffers hebben gemaakt. Alleen Nederlandse slachtoffers zouden gezamenlijk ongeveer €25 miljoen zijn kwijtgeraakt. Het probleem is veel groter dan een enkele fraudezaak. De AFM schat de jaarlijkse schade door beleggingsfraude in Nederland op ongeveer €750 miljoen. 

Waar zit het risico? 

Natuurlijk is niet iedere belegging met een hoog verwacht rendement fraude. Hoge rendementen zijn mogelijk. Alleen staat daar normaal gesproken ook een hoger risico tegenover. Bij aandelen kunnen koersen fors dalen. Bij obligaties kan een onderneming haar schuld niet terugbetalen. Bij vastgoed kunnen waarderingen dalen en bij private beleggingen kan geld jarenlang vaststaan. Soms zit het risico simpelweg op een plek waar u het niet direct ziet. 

Een eenvoudige controle voordat u geld overmaakt, is daarom om de aanbieder zelf op te zoeken bij de AFM. Via “Check je aanbieder” is te zien of een onderneming een vergunning heeft, of een prospectus is goedgekeurd en of er waarschuwingen zijn. Overigens is het ontbreken van een vergunning niet direct een rode vlag. Er kan sprake zijn van een vrijstelling, maar het toezicht kan daardoor beperkter zijn. Het is dan ook wel belangrijk daar goed naar te kijken en bewuste keuzes in te maken. Een AFM-vergunning is bovendien geen keurmerk en zegt niets over de kwaliteit van de belegging zelf. 

Bij beleggen bestaat geen gratis rendement. Wie een hoog rendement belooft zonder het bijbehorende risico, heeft of iets ontdekt wat de rest van de financiële wereld niet begrijpt, of vertelt niet het hele verhaal. De eerste mogelijkheid klinkt aantrekkelijk, de tweede is meestal waarschijnlijker. 

Wat te mooi is om waar te zijn, is het meestal ook. Juist bij beleggen is dat cliché nog altijd een van de goedkoopste vormen van risicobeheer.